Καταρράκτης

Καταρράκτης είναι η θόλωση του φακού του ματιού. Ο φακός (κρυσταλλοειδής φακός) βρίσκεται στο μάτι ακριβώς πίσω από την ίριδα, το έγχρωμο τμήμα του ματιού. Φυσιολογικά ο φακός είναι διαυγής και ο ρόλος του είναι να εστιάζει το φως που εισέρχεται στο μάτι. Ο καταρράκτης προκαλεί θόλωση της όρασης, σαν να προσπαθούμε να δούμε μέσα από ομίχλη. Ο καταρράκτης μπορεί να εμφανιστεί στο ένα ή και στα δύο μάτια. Η θεραπεία του καταρράκτη είναι χειρουργική. Ο κρυσταλλοειδής φακός αφαιρείται και αντικαθίσταται από ένα συνθετικό φακό.

Πώς δουλεύει το μάτι

Όταν κοιτάζουμε κάτι, το φως περνά διαμέσου του πρόσθιου τμήματος του ματιού και με τη βοήθεια του φακού εστιάζεται πάνω στον αμφιβληστροειδή. Ο αμφιβληστροειδής μετατρέπει το εστιασμένο φως σε ηλεκτρικό σήμα, το οποίο μεταφέρεται με τη βοήθεια του οπτικού νεύρου στον εγκέφαλο. Το ηλεκτρικό σήμα αναλύεται και μεταφράζεται στον εγκέφαλο ως εικόνα.

Ο κρυσταλλοειδής φακός είναι διαυγής, γιατί τα κύτταρα του είναι διατεταγμένα με συγκεκριμένο τρόπο. Επίσης, ο φακός μπορεί και αλλάζει το σχήμα του, ώστε να εστιάζει το φώς σε διαφορετικές αποστάσεις. Η ικανότητα αυτή ονομάζεται προσαρμοστική ικανότητα του φακού. Με την πάροδο της ηλικίας ο φακός χάνει την ικανότητα αυτή, με συνέπεια οι άνθρωποι να μην μπορούν να δουν καλά κοντά παρ’όλο που διατηρούν εξαιρετικά καλή μακρινή όραση. Ο καταρράκτης δεν οφείλεται για αυτό το πρόβλημα.

Ο καταρράκτης είναι το αποτέλεσμα αλλαγών στη διάταξη των κυττάρων και της περιεκτικότητας σε νερό του φακού. Ο φακός γίνεται λιγότερος διαυγής και ο ασθενής βλέπει χειρότερα. Πρόκειται δηλαδή για θόλωση του φακού.

Έχω καταρράκτη;

Ο καταρράκτης εξελίσσεται πολύ αργά. Αρχικά τα συμπτώματα μπορεί να μην είναι εμφανή. Αλλά όσο προχωρά ο καταρράκτης θα εμφανίζονται τα εξής συμπτώματα:

  • Θα νομίζεται ότι τα γυαλιά σας είναι λερωμένα και ότι χρειάζονται καθάρισμα χωρίς αυτό να συμβαίνει στην πραγματικότητα.
  • Η όρασή σας θα είναι θολή και ομιχλώδης
  • Τα μάτια σας θα είναι πιο ευαίσθητα στο φως. Έντονο ηλιακό φως ή φώτα από τα αυτοκίνητα θα προκαλούν αντηλιά.
  • Τα αντικείμενα γύρω θα εμφανίζονται ίσως περισσότερο ξεθωριασμένα από πριν.

Είναι αναπόφευκτο ότι όλοι μας κάποια στιγμή στη ζωή μας θα αποκτήσουμε καταρράκτη. Η διάγνωση του καταρράκτη και το θεραπευτικό πλάνο θα γίνεται από εξειδικευμένο οφθαλμίατρο.

Γιατί έπαθα καταρράκτη;

Ο καταρράκτης είναι μια φυσιολογικό επακόλουθο της ηλικίας. Οι περισσότεροι άνθρωποι θα έχουν κάποιο βαθμό καταρράκτη μετά την ηλικία των 65, αλλά και υπάρχουν περιπτώσεις εμφάνισης σε νεώτερες ηλικίες στα 50, αλλά ακόμη και στα 40 έτη.

Στις παρακάτω περιπτώσεις η εμφάνιση καταρράκτη είναι συχνότερη:

  • Διαβήτης –ασθενείς με διαβήτη εμφανίζουν νωρίτερα καταρράκτη.
  • Τραύμα –κάποιοι τραυματισμοί στο μάτι μπορούν να προκαλέσουν καταρράκτη.
  • Φάρμακα –κάποια φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν καταρράκτη, πχ η λήψη κορτιζόνης.
  • Προηγούμενη εγχείρηση στα μάτια –προηγούμενη εγχείρηση στον αμφιβληστροειδή χιτώνα, πχ βιτρεκτομή, μπορεί να προκαλέσει κάποια στιγμή στο μέλλον καταρράκτη.
  • Οφθαλμολογικές παθήσεις –Μελαγχρωστική Αμφιβληστροειδοπάθεια, γλαύκωμα ή ραγοειδίτιδα μπορούν να προκαλέσουν καταρράκτη.
  • Υψηλή μυωπία

Ο καταρράκτης που οφείλεται στην ηλικία, σε φάρμακα ή σε συγκεκριμένες οφθαλμικές παθήσεις εξελίσσεται σχεδόν πάντα και στα δύο μάτια. Παιδιά μπορεί να εμφανίσουν επίσης καταρράκτη. Σε κάθε περίπτωση ο χειρουργός οφθαλμίατρος θα αναπτύξει το χειρουργικό πλάνο εξατομικευμένα και ανάλογα με το περιστατικό.

Τι μπορώ να κάνω αν έχω καταρράκτη;

Η θεραπεία του καταρράκτη είναι χειρουργική. Δεν υπάρχει μέχρι στιγμής κάποιο φάρμακο ή σταγόνες για την θεραπεία του καταρράκτη. Ο καταρακτικός φακός αφαιρείται χειρουργικά και αντικαθίσταται με ένα συνθετικό φακό-ενδοφακό (Intraocular Lens-IOL). Ο ενδοφακός είναι κατασκευασμένος από πλαστικό ή σιλικόνη. Συνήθως ο ενδοφακός μένει μέσα στο μάτι για πάντα. Σε σπάνιες περιπτώσεις χρειάζεται να αντικατασταθεί.

Εάν έχετε καταρράκτη και στα δύο μάτια, το χειρουργείο θα γίνει ξεχωριστά. Θα γίνει πρώτα ο καταρράκτης στο ένα μάτι και σε δεύτερο χρόνο στο στάδιο ίασης του πρώτου ματιού μπορεί να γίνει το χειρουργείο του δεύτερου ματιού.

Πότε είναι η κατάλληλη χρονική στιγμή για να χειρουργηθώ;

Ο καταρράκτης μπορεί να αφαιρεθεί σε οποιοδήποτε στάδιο. Δεν χρειάζεται να περιμένει κανείς ο καταρράκτης να «ωριμάσει».

Η απόφαση να χειρουργηθεί κάνεις βασίζεται στα εξής:

  • Πόσο έχει χειροτερεύσει η όραση μου;
  • Υπάρχουν και επιπρόσθετα οφθαλμολογικά προβλήματα;
  • Έχω όραση μόνο σε ένα μάτι;
  • Ποιες είναι οι καθημερινές ανάγκες μου;

Η απόφαση να υποβληθεί κάποιος σε καταρράκτη βασίζεται στο γεγονός αν τα πλεονεκτήματα από την επέμβαση υπερτερούν των σπάνιων επιπλοκών της επέμβασης. Για παράδειγμα, εάν έχετε πρόβλημα να διαβάσετε ένα βιβλίο ή το κινητό σας τηλέφωνο, να χρησιμοποιείτε ηλεκτρονικό υπολογιστή ή να οδηγήσετε και δεν έχετε αλλά προβλήματα με τα μάτια σας ή σοβαρά συστηματικά προβλήματα υγείας τότε η επέμβαση καταρράκτη είναι αναγκαία και θα βοηθήσει πολύ. Η κατάλληλη στιγμή για να υποβληθεί κάποιος σε επέμβαση διαφέρει από άτομο σε άτομο.

Για παράδειγμα ένας επαγγελματίας οδηγός θα χρειαστεί νωρίτερα την επέμβαση συγκριτικά με κάποιον που δεν οδηγεί.

Εάν υπάρχουν επιπρόσθετα οφθαλμολογικά προβλήματα η επέμβαση καταρράκτη είναι εφικτή, αλλά θα πρέπει να ληφθεί υπόψιν το ρίσκο επιπλοκών καθώς και το τελικό αποτέλεσμα της επέμβασης. Ανάλογα, εάν ο ασθενής έχει όραση σε μόνο ένα μάτι (μονόφθαλμος) τότε θα πρέπει να εξεταστεί πολύ προσεκτικά η χρονική στιγμή της επέμβασης. Η επέμβαση καταρράκτη δεν είναι δυσκολότερη στους μονόφθαλμους ασθενείς, αλλά πιθανή επιπλοκή σε αυτή την κατηγορία ασθενών θα επηρεάσει σημαντικά την ποιότητα ζωής τους.

Τι περιλαμβάνει ο προεγχειρητικός έλεγχος;

Πριν το χειρουργείο ο χειρουργός οφθαλμίατρος θα μετρήσει τις διαστάσεις και το σχήμα του ματιού, ώστε να υπολογίσει το καλύτερο δυνατό μέγεθος ενδοφακού που χρειάζεται να τοποθετηθεί στο μάτι σας ανάλογα με τις ανάγκες και απαιτήσεις σας . Θα πρέπει να αναφέρεται στον γιατρό σας εάν είχατε υποβληθεί σε χειρουργείο LASER στο παρελθόν στα μάτια. Επίσης θα ελεγχθεί η γενική σας υγεία (γενική αίματος, ήλεκτρο-καρδιογράφημα).

Τι θα συμβεί στο χειρουργείο;

Το χειρουργείο του καταρράκτη περιλαμβάνει την αφαίρεση του θολού καταρακτικού φακού και την αντικατάστασή του με ένα συνθετικό φακό. Η αντικατάσταση του φακού βελτιώνει την όραση και απομακρύνει την θολούρα.

Η πλειοψηφία των επεμβάσεων καταρράκτη στην Ελλάδα και στο Ηνωμένο Βασίλειο γίνονται με την τεχνική της φακοθρυψίας. Γίνεται χρήση μηχανήματος που θρυμματίζει και απομακρύνει τον φακό με τη βοήθεια υπερήχων.

Η όλη η επέμβαση συνήθως γίνεται υπό τοπική αναισθησία (σταγόνες ή ένεση κοντά στο μάτι ή και τα δύο) και ο ασθενής πηγαίνει σπίτι του την ίδια μέρα. Σε σπάνιες περιπτώσεις, πχ ο ασθενής δυσκολεύεται να συνεργαστεί, υπάρχει δυνατότητα το χειρουργείο να γίνει με γενική αναισθησία.

Η όλη επέμβαση γίνεται σε περιβάλλον χειρουργείου. Η περιοχή γύρω από το μάτι καθαρίζεται επιμελώς, με σκοπό την πρόληψη λοίμωξης. Όλο το πρόσωπο καλύπτεται με αποστειρωμένο χειρουργικό κάλυμμα και αφήνει ελεύθερο μόνο το μάτι που θα χειρουργηθεί. Η κάλυψη αυτή είμαι επίσης πολύ σημαντική για την πρόληψη μολύνσεων.

Ένα δυνατό φως θα υπάρχει πάνω από το μάτι σας το οποίο στην αρχή μπορεί να είναι ενοχλητικό . Κατά την διάρκεια της επέμβασης μπορεί να βλέπετε κάποιες σκιές και αλλαγές στο φως, αλλά όχι λεπτομέρειες.

Ο χειρουργός θα κάνει μικροσκοπικές τομές στον κερατοειδή, από όπου θα γίνει η εισαγωγή των μικροεργαλείων. Ο φακός βρίσκεται μέσα σε έναν λεπτό διαφανή υμένα που ονομάζεται περιφάκιο. Μια τρύπα ανοίγεται στο πρόσθιο περιφάκιο. Διαμέσου της οπής στο περιφάκιο αφαιρείται ο φακός με τη βοήθεια του μηχανήματος υπερήχων.Αφού αφαιρεθεί όλος ο φακός, ενίεται στη συνέχεια ο συνθετικός ενδοφακός. Επίσης αντιβιοτικά ενίονται στο τέλος της επέμβασης. Οι δε τομές είναι τόσο μικρές που στην πλειοψηφία των περιπτώσεων δεν χρειάζονται ράμματα.

Μετά το χειρουργείο και εφόσον νιώθετε καλά μπορείτε να πάτε σπίτι σας.

Τι να περιμένω τις πρώτες ώρες και μέρες μετά το χειρουργείο;

Όταν το αναισθητικό θα αρχίσει να υποχωρεί, υπάρχει περίπτωση να αισθανθείτε κάποιο πόνο στο μάτι σας. Συνήθως κοινά αναλγητικά, πχ tabletsparacetamol 500 mg, αρκούν ώστε να ανακουφίσουν τον πόνο.

Το μάτι μετά την επέμβαση και τις πρώτες μέρες μπορεί να δείχνει κόκκινο και μελανιασμένο, αλλά θα πρέπει να βελτιωθεί γρήγορα τις επόμενες μέρες,. Αν αυτό δεν συμβαίνει και μάλιστα το μάτι σας χειροτερεύει και πονά περισσότερο τότε πρέπει να επικοινωνήσετε άμεσα με τον χειρουργό σας.

Επιπρόσθετα, μετά την επέμβαση θα σας συνταγογραφηθούν οφθαλμικές σταγόνες, που περιέχουν αντιβιοτικό, κορτιζόνη και μη στεροειδές αντιφλεγμονώδες. Είναι πολύ σημαντικό να χρησιμοποιείτε τις σταγόνες σύμφωνα με τις οδηγίες του χειρουργού σας.

Ποια θα περιμένω να είναι η βελτίωση στην όραση μου μετά την επέμβαση καταρράκτη;

Ήδη από τις πρώτες μέρες μετά την επέμβαση η όραση θα είναι φωτεινότερη και καθαρότερη και η θολούρα εξαιτίας του καταρράκτη θα έχει εξαφανιστεί. Ο ενδοφακός στις περισσότερες περιπτώσεις στοχεύει να διορθώσει την μακρινή σας όραση μόνο. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα χρειάζεστε γυαλιά για μακριά (ή μπορεί μόνο μια μικρή διόρθωση), αλλά θα χρειάζεστε γυαλιά για κοντινή όραση. Υπάρχουν και ενδοφακός που στοχεύουν να διορθώσουν την μακρινή και την κοντινή όραση, αλλά και σε αυτήν την περίπτωση παρ’ όλη την ακρίβεια της προεγχειρητικής εξέταση ο ασθενής στο τέλος μπορεί πάλι να χρειάζεται γυαλιά για κοντινή και μακρινή όραση.

Επειδή συνήθως ο ασθενής χρειάζεται εγχείρηση και στα δύο μάτια, η τελική μέτρηση για γυαλιά γίνεται 4-6 εβδομάδες μετά την επέμβαση του δεύτερου ματιού.

Ποιες είναι οι επιπλοκές της επέμβασης καταρράκτη;

Η εγχείρηση καταρράκτη είναι μια επέμβαση ασφαλής και με υψηλό ποσοστό επιτυχίας. Η πιθανότητα επιπλοκής είναι ιδιαίτερα χαμηλή. Η πιθανότητα επιτυχημένης επέμβασης (δηλαδή πολύ καλή και καθαρή όραση) είναι 97%.

Σπάνιες επιπλοκές της επέμβασης καταρράκτη που μπορεί να επηρεάσουν την όραση μόνιμα είναι:

  • Αποκόλληση αμφιβληστροειδούς
  • Οίδημα χώρας κηλίδας
  • Σοβαρή μόλυνση στο μάτι (ενδοφθαλμίτιδα)
  • Αστάθεια του ενδοφακού
  • Ρήξη του περιφάκιο
  • Αιμορραγία

Σε περίπτωση κάποιων από τις ανώτερες επιπλοκές θα χρειαστεί φαρμακευτική θεραπεία και ίσως περεταίρω χειρουργική αντιμετώπιση, ώστε να διατηρήσετε καλή όραση.

Η επέμβαση καταρράκτη είναι μια εξαιρετικά ασφαλής επέμβαση με υψηλά ποσοστά επιτυχίας.

Είναι πιθανόν να ξαναπάθω καταρράκτη;

Στην επέμβαση καταρράκτη η αφαίρεση του θολωμένου φακού είναι πλήρης. Ο συνθετικός φακός τοποθετείται μέσα στο σάκο του περιφακίου. Σε αρκετές περιπτώσεις είναι πιθανόν ο σάκος αυτός να θολώσει ξανά και να προκαλέσει συμπτώματα όμοια με αυτά του καταρράκτη. Την περίπτωση αυτή την ονομάζουμε δευτερογενή καταρράκτη και η θεραπεία γίνεται με τη χρησιμοποίηση ενός μηχανήματος LASER. Γίνεται με χρήση αναισθητικών σταγόνων και έχει εξαιρετικά υψηλά ποσοστά επιτυχίας.

Τι χρειάζεται να αποφεύγω μετά την επέμβαση καταρράκτη;

Μετά από 2-3 ήμερες θα αισθάνεστε φυσιολογικά και πιθανόν να μπορείτε να εργαστείτε κανονικά αλλά εξαρτάται από την φύση της εργασίας σας . Παρόλα αυτά, τις πρώτες 30 ημέρες θα πρέπει να αποφεύγετε:

  • Να τρίβετε τα μάτια σας
  • Ακραίες σωματικές ασκήσεις
  • Χρήση make up
  • Προσέχετε να μην μπαίνει σαπούνι και αλλά προϊόντα μαλλιών στο μάτι σας
  • Αποφεύγετε το κολύμπι

ΜΙΛΗΣΤΕ ΜΑΣ

Τηλέφωνα Επικοινωνίας

ΩΡΑΡΙΟ

Κατόπιν Ραντεβού

Δευτέρα έως Παρασκευή
09.00 – 21.00

ΤΟ ΙΑΤΡΕΙΟ

Μητροπόλεως 41 Θεσσαλονίκη,Κέντρο
Οφθαλμιατροι Θεσσαλονικη - Dr Καραμήτσος Αθανάσιος

ΠΑΘΗΣΕΙΣ

iliaki-ekfylisi-oxras-kylidas
apokollisi-amfivlistroeidous
kataraktis-matia

Οφθαλμιατρείο - My Eye Clinic

Αποτελεί το πλέον εξειδικευμένο Οφθαλμολογικό Ιατρείο στη Θεσσαλονίκη για παθήσεις Καταρράκτη, Υαλοειδούς, Αμφιβληστροειδούς και Ωχράς Κηλίδας.
Ο Χειρουργός Οφθαλμίατρος Dr Καραμήτσος Αθανάσιος προσφέρει τις υπηρεσίες του διαχρονικά και με σεβασμό στον άνθρωπο και στο πολυτιμότερο αγαθό του την όραση.

Dr Καραμήτσος Αθανάσιος

Χειρουργός Οφθλαμίατρος